امام جواد عليه السلام در آخر ماه صفر سال 203 هجرى در حالى كه هفت سال و اندى از عمر مباركش مىگذشت عهده‌دار مقام امامت شد و مدت امامتش هفده سال به طول انجاميد . از اين مدت حدود پانزده سال آن معاصر حكومت مأمون و دو سال ديگرش همزمان با زمامدارى معتصم بود . ويژگى امامت حضرت جواد عليه السلام برجسته‌ترين ويژگى امامت امام جواد عليه السلام خردسالى آن حضرت به هنگام عهده‌دارى اين منصب الهى است ؛ چه اين كه آن بزرگوار نخستين پيشواى معصوم است كه پيش از سنّ بلوغ مسؤوليّت پيشوايى امّت را پذيرفته بود ؛ هر چند پس از آن حضرت فرزندش امام هادى و نيز حضرت مهدى عليهما السلام در سنّى همسان يا كمتر از سنّ امام جواد عليه السلام به امامت رسيدند . طبيعى است چنين پديده بىسابقه‌اى با محوريّت اساسىترين مسأله مورد اختلاف بيت امامت با دستگاه خلافت جور ، پيامدها و واكنش‌هايى در پى داشته باشد . از اين رو ، امامان پيشين ، بويژه حضرت رضا عليه السلام سعى مىكردند با بيانات گوناگون و ارائه شواهدى از قرآن دربارهء رهبرى پيامبران گذشته در دوران خردسالى از قبيل حضرت عيسى و يحيى بن زكريّا ، افكار عمومى را براى پذيرش امامت امام جواد عليه السلام در آينده‌اى نزديك آماده سازند . « 1 » شرايط سياسى - فرهنگى از جمله مسائل كلامى مربوط به امامت كه در جامعه آن روز مطرح شد اين بود كه آيا ممكن است كسى پيش از بلوغ به مقام امامت برسد ؟ اين بحث با شهادت حضرت رضا و به امامت رسيدن امام جواد عليه السلام به صورت جدّىترى در محافل علمى - كلامى مطرح و

--> ( 1 ) - براى آگاهى از اين بيانات رجوع كنيد به بحارالانوار ، ج 50 ، ص 22 ؛ كافى ، ج 1 ، ص 256 و 314 و عيون اخبارالرضا عليه السلام ، ج 2 ، ص 216 .